Tıpta eşine az rastlanan bir durum yaşandı: Bir kadın, aynı anda iki farklı erkekten hamile kaldı. 2018 yılında Kolombiya’da, iki yaşındaki ikiz oğulları için Kolombiya Ulusal Üniversitesi’ndeki Nüfus Genetiği ve Tanımlama Laboratuvarı’na başvurarak babalık testi yaptırdı. Laboratuvar, standart bir babalık testi uyguladı. Ancak sonuçlar o kadar şaşırtıcıydı ki, bilim insanları kesinlik kazanmak için testi tekrar etme kararı aldı. Tekrar yapılan testte de aynı sonuçlar elde edildi: İkizlerin annesi aynıydı, fakat babaları farklıydı. Tıbbi literatürde “heteropaternal süperfekondasyon” olarak adlandırılan bu durum, teorik olarak mümkün olmasına rağmen daha önce böyle bir vakaya rastlanmamıştı. Bilim insanları, bu olayı derinlemesine incelemeye karar verdi.
Bu nadir olayın kaydedildiği tıbbi vakaların sayısı dünya genelinde yalnızca 20 ile sınırlıdır. Peki, bu durum nasıl ortaya çıktı? Kolombiya Ulusal Üniversitesi Genetik Enstitüsü’ndeki araştırmacılar, babalık testi için “mikrosatellit belirteçleri” adlı bir DNA analiz yöntemi kullanıyor. Basitçe ifade etmek gerekirse, bu teknoloji, çocukların ve iddia edilen babanın DNA’sının çok küçük parçalarını analiz ederek karşılaştırmayı içerir. Laboratuvarın direktörü Profesör William Usaquén, bu süreci şöyle açıklıyor: “Her bireyden DNA alıyoruz, mikrosatellit adı verilen 15 ila 22 noktayı inceliyoruz ve bunları karşılaştırıyoruz.” Ancak bu süreç, DNA’yı mikroskop altında incelemekten çok daha karmaşık bir dizi işlem gerektiriyor.
Elde edilen kan örneklerinden, DNA’nın diğer bileşenlerden ayrılması amacıyla kimyasal işlemler uygulanıyor. Ardından DNA, çoğaltılması için özel ekipmanlara yerleştiriliyor. Ortaya çıkan sıvı, analiz edilecek mikrosatellit noktalarını işaretlemek için floresan boyalarla karıştırılıyor. Sonrasında, bu sıvı, mikrosatellitleri okuyan bir makineden geçiriliyor ve sonuçlar sayısal bir dizilime dönüştürülüyor. Bu aşamaya elektroforez deniyor. Nihai olarak, bu sayısal diziler kullanılarak test edilen erkekle çocuğun DNA’sının uyumu değerlendiriliyor. Çocukların genetik profillerinin yarısı anneyle, diğer yarısı da babayla eşleştiğinde babalık doğrulanmış oluyor.
Kolombiya’daki bu vaka, bilim dünyasında oldukça dikkat çekici bir sonuç doğurdu. Bilim insanları, annenin, ikizlerin ve test için gelen bir babanın DNA’sındaki 17 mikrosatelliti inceledi. İnceleme sonucunda, erkeğin DNA’sının çocuklardan biriyle örtüştüğü ancak diğeriyle uyuşmadığı belirlendi. Usaquén, “26 yıldır laboratuvarda çalışıyorum ve bu, şimdiye kadar gördüğümüz ilk vaka ve şu ana kadar da tek vaka” dedi. Genetik uzmanı Andrea Casas, “Bu tür vakaların olduğunu başka raporlardan biliyorduk, ancak dünya genelinde bu olayların çok düşük bir sıklıkta gerçekleştiği biliniyor” şeklinde bilgi verdi. Ekip, herhangi bir hata payını minimize etmek amacıyla testi baştan sona tekrarladı ve sonuç yine değişmedi.
Peki, neden bu tür vakalar bu kadar nadir? ABD’nin Baltimore kentindeki bir laboratuvarın 2014 yılında yayımladığı bir çalışmada, 39 bin babalık testinin bulunduğu veritabanında yalnızca üç heteropaternal süperfekondasyon vakasının tespit edildiği bilgisine yer verildi. Usaquén, bu biyolojik olayın nadir olmasının sebeplerini şöyle açıklıyor: “Öncelikle, kadının iki cinsel partneri olmalı. İkincisi, her iki erkekle de çok kısa bir zaman dilimi içinde ilişkiye girmiş olmalı. Ayrıca, poliovulasyon söz konusu olmalı.” Poliovulasyon, bir adet döngüsü sırasında birden fazla yumurtanın salınması anlamına geliyor. Usaquén, “Ve son olarak, her iki yumurtanın da döllenmesi gerekiyor. Bu, nadir bir olayın üzerine başka nadir olayların eklenmesiyle oluşuyor. Ne yazık ki piyango oynamıyoruz” şeklinde ekliyor.
